Gunstigere rechtspositie voor verzekeringnemer dankzij MINIMUMVOORWAARDEN

De verzekeringsovereenkomsten in het kader van de Wet Aansprakelijkheid Motorrijtuigen dienen voortaan aan striktere eisen te beantwoorden. Middels een nieuwe Modelpolis wenst de wetgever meer duidelijkheid, zekerheid en garantie te creëren voor alle betrokken partijen. De bescherming van de verzekerde en de derde benadeelde staat voorop.

Het KB van 16 april 2018 tot vaststelling van de voorwaarden van de verzekeringsovereenkomsten tot dekking van de verplichte aansprakelijkheid inzake motorrijtuigen trad in voege op 12 mei 2018. De nieuwe tekst die in de polissen dient te verschijnen wordt met dit KB vastgelegd. Verzekeraars zijn verplicht om de algemene polisvoorwaarden aan te passen vóór 1 november 2019.

In het KB van 16 april 2018 wordt niet langer gesproken over “Modelpolis” doch over “Minimumvoorwaarden” dewelke door iedere verzekeraar minstens gerespecteerd dienen te worden. Verzekeraars kunnen niettemin verder gaan in hun dekking indien zij dit wensen.

In dit artikel worden de belangrijkste wijzigingen toegelicht. Te beginnen met de mededelingsplicht van de verzekeringnemer zowel bij het afsluiten van de overeenkomst als tijdens de duur van de overeenkomst en de sancties in geval van schending van deze mededelingsplicht.

Mededelingsplicht bij afsluiten overeenkomst

Uiteraard blijft u als verzekeringnemer verplicht bij het sluiten van de overeenkomst alle u bekende omstandigheden mee te delen die van invloed kunnen zijn op de beoordeling van het risico door de verzekeraar.

Dikwijls hanteren verzekeraars een bepaalde vragenlijst teneinde het risico optimaal te kunnen inschatten. Wanneer u op bepaalde schriftelijke vragen in die vragenlijst niet antwoordt, en de overeenkomst toch wordt gesloten, kan de verzekeraar, behalve in geval van bedrog, zich niet langer beroepen op dat verzuim.

Opzettelijk verzwijgen of onjuist meedelen

Indien u als verzekeringnemer opzettelijk bepaalde gegevens verzwijgt, die een invloed hebben bij de beoordeling van het risico door de verzekeraar, kan de verzekeraar de nietigheid in rechte vorderen.

De vervallen premies tot op het moment dat de verzekeraar kennis krijgt van de opzettelijke verzwijging of onjuiste mededeling, komen aan de verzekeraar toe. Uiteraard behoudt deze laatste zijn verhaalsrecht.

Onopzettelijk verzwijgen of onjuist meedelen

In het geval waarin de u onopzettelijk bepaalde informatie verzwijgt of onjuist meedeelt, is de overeenkomst niet nietig. Er kan slechts op de verzekeringnemer verhaald worden indien het aan hem verweten kan worden dat hij bepaalde gegevens onopzettelijk verzwegen of onopzettelijk onjuist heeft meegedeeld.

Er zijn in ieder geval drie mogelijkheden voor de verzekeraar wanneer hij ontdekt dat bepaalde informatie onopzettelijk verzwegen wordt of onjuist is:

1. De verzekeraar doet binnen de termijn van een maand, te rekenen vanaf datum kennisname van de verzwijging of onjuiste mededeling, een voorstel tot wijziging van de overeenkomst.

Wanneer de verzekeringnemer het voorstel tot wijziging van de overeenkomst weigert of niet reageert binnen de periode van één maand na kennisname van het voorstel, kan de verzekeraar de overeenkomst opzeggen binnen de 15 dagen.

2. De verzekeraar bewijst dat hij het risico nooit zou hebben verzekerd.

In het geval waarin de verzekeraar het bewijs levert dat hij het risico nooit zou hebben verzekerd, kan hij de overeenkomst opzeggen binnen de termijn van een maand na kennisname van het verzwijgen of onjuist meedelen van de gegevens door de verzekeringnemer.

3. De verzekeraar stelt geen wijziging voor binnen de termijn van een maand na kennisname van de verzwijging of onjuiste mededeling.

Bij gebreke aan reactie van de verzekeraar binnen de termijn van een maand te rekenen vanaf kennisname van de verzwijging of onjuiste mededeling, kan deze zich nadien niet meer beroepen op feiten die hem reeds bekend waren.

 

Mededelingsplicht in de loop van de overeenkomst

De verzekeringnemer dient de nieuwe omstandigheden of wijzigingen aan te geven die van aard zijn om een aannemelijke en blijvende verzwaring van het risico te bewerkstelligen. Indien het risico dermate verzwaard dat de verzekeraar, indien deze verzwaring bij het sluiten van de overeenkomst had bestaan, onder andere voorwaarden of niet zou hebben verzekerd, gelden gelijkaardige modaliteiten zoals inzake het onopzettelijk verzwijgen of onjuist meedelen.

De premie zal in voorkomend geval aldus verhoogd worden.

Aanzienlijke en blijvende vermindering van het risico

Andersom geldt dat de premie verlaagd zal worden indien het risico dat het schadegeval zich zal voordoen in de loop van de overeenkomst aanzienlijk werd verminderd. Voorwaarde hiertoe is dat de verzekeraar, indien die vermindering reeds ten tijde van het sluiten van de overeenkomst bestaan zou hebben, onder andere voorwaarden zou hebben verzekerd. De vermindering van de premie dient door de verzekeraar toegekend te worden vanaf de dag van kennisname van de aanzienlijke vermindering van dat risico.

In tegenstelling tot vroeger hebben verzekeraars aanzienlijk minder mogelijkheden om de overeenkomst nietig te laten verklaren. Dit kan thans slechts in bepaalde, specifiek omschreven situaties en brengt een ruimere bescherming met zich mee voor de verzekeringnemer.

Bovendien worden de verplichte mededelingen voor verzekeringnemers thans specifieker omschreven. Dit heeft een grotere duidelijkheid en rechtszekerheid voor de verzekeringnemer als gevolg.

Het nieuwe KB brengt aldus een gunstige evolutie mee voor u als verzekeringnemer en biedt een grotere bescherming en meer duidelijkheid voor wat betreft de mededelingsplicht en de sancties daarop in hat kader van de verplichte verzekering voor motorrijtuigen.

Lia Van de Weyer

Advocaat