Opzettelijke fout door een minderjarige gepleegd valt onder de dekking van de polis.

De vraag komt dikwijls terug, m.n. dekt de polis Burgerlijke Aansprakelijkheid Gezin, in de volksmond ook wel de Familiale genoemd, de situatie waar schade wordt berokkend aan een derde/ slachtoffer van een misdrijf, gepleegd door een minderjarige?

In eerste instantie dient te worden benadrukt dat opzet in principe nooit verzekerd kan worden. Men wenst het slachtoffer echter niet in de kou te laten staan.

Terecht is de filosofie hierachter dat de minderjarige in principe over onvoldoende middelen beschikt om in te staan voor de vergoeding van een slachtoffer.

Men wil een jongere ook een tweede kans geven. Indien men een minderjarige een torenhoge schadevergoeding ten laste zou leggen die hij nooit zou kunnen inlossen, zou dit een te zware straf zijn.

Het Hof van Cassatie heeft op 25.03.2003 twee arresten geveld, waarin duidelijk standpunt werd ingenomen in deze problematiek. Hierin heeft de Procureur - generaal een advies gemaakt, waarin duidelijk werd gesteld dat het opzettelijk schadegeval enkel wordt uitgesloten in de polis, indien het door de verzekeringsnemer zelf persoonlijk werd veroorzaakt.

In principe is het de ouder die de polis B.A. Gezin afsluit en enkel de opzettelijke fout gepleegd door de ouder valt volgens de rechtspraak van het Hof van Cassatie niet onder de dekking van de polis B.A.-Gezin.

De theorie hierachter was dat aangezien een ouder op grond van het principe van fout in de opvoeding of toezicht vermoed wordt aansprakelijk te zijn voor een fout van een minderjarige.

De opzettelijke fout die een minderjarige pleegt, kan met andere woorden niet in hoofde van de ouder zijn gepleegd en aldus besliste het Hof van Cassatie dat wanneer de minderjarige een opzettelijke fout pleegt, de ouder zelf geen opzettelijk schadegeval heeft gepleegd en aldus van dekking niet is uitgesloten.

Anderzijds werd ook duidelijk standpunt ingenomen naar artikel 6,6? van het KB van 12 januari 1984 dat de minimumgarantievoorwaarden vaststelt tot dekking van de burgerlijke aansprakelijkheid buiten overeenkomst met betrekking tot het priv? leven.

Hierin werd in principe uitgesloten de schade, voortvloeiend uit de persoonlijke burgerrechtelijke aansprakelijkheid buiten overeenkomst van de verzekerde, die de jaren van onderscheid heeft bereikt en die een schadegeval veroorzaakt, voortvloeiend uit gevallen van grove schuld, die op uitdrukkelijke en beperkende wijze in de algemene voorwaarden van de overeenkomst zijn bepaald.

Het Hof oordeelde dat ook deze tekst enkel van toepassing is op de persoonlijke grove schuld van de ouder en niet de schuld van de verzekerde minderjarige.

De verzekeraar anderzijds zelf lijkt de dupe van het hele verhaal. Doch men mag niet vergeten dat in principe de verzekeraar nog steeds regres / verhaal kan uitoefenen voor de uitgekeerde schade lastens de verzekeringsnemer desgevallend verzekerde zelf.

In eerste instantie kan een verzekeraar nog steeds op de ouders regres uitoefenen indien aan de voorwaarden om regres uit te oefenen, is voldaan. Contractueel kan de verzekeraar zich richten tegen de ouders.

Kan een verzekeraar zich ook richten tegen de kinderen met wie hij geen contractuele band heeft?

In een arrest van 20 januari 2000 heeft het Hof van Cassatie geoordeeld dat een verzekeringsmaat - schappij wel degelijk gerechtigd is om haar uitgekeerde schadevergoeding terug te vorderen van de kinderen. Om dit te kunnen bewerkstelligen moet men naar de traditionele voorwaarden van regres kijken.

1. Eerst en vooral moet dit voorzien zijn in de polis.
2. Dit kan enkel worden gevorderd indien de verzekeringsmaatschappij volgens de wet of de verzekeringsovereenkomst zijn prestaties had kunnen weigeren en
3. Hij op straffe van verval van zijn recht op verhaal de verzekeringsnemer of de verzekerde, die niet de verzekeringsnemer is (kind), kennis geeft van zijn intentie om zijn schade terug te vorderen (verhaal uit te oefenen) zodra hij op de hoogte is van de feiten, waarop zijn besluit gegrond is.


Ter zake kan aldus geconcludeerd worden dat algemeen nu mag worden aangenomen dat een gezinsaansprakelijkheidsverzekeraar dient in te staan voor de schade die opzettelijk werd veroorzaakt door kinderen. Enkel via de omweg van het recht op verhaal (regres) kan hij raken aan het vermogen van de kinderen. Het slachtoffer zal alleszins een vergoeding krijgen voor de schade die hij heeft geleden.

Voor elke informatie i.v.m. een verzekeringstechnische - of aansprakelijkheidskwestie, kunt U op ons kantoor terecht.


Kurt SMETS
Advocaat