Wees bedachtzaam bij de keuze van een handelsnaam

Onderwijsrecht
Michiel Beutels |

Bij het opstarten van een onderneming is het belangrijk om even stil te staan bij de keuze van een handelsnaam.

De handelsnaam is de benaming die door een natuurlijke persoon of rechtspersoon wordt gevoerd om zijn handel in het handelsverkeer te onderscheiden van andere handelsondernemingen.

Anders gesteld: een handelsnaam is de naam waaronder een handelsonderneming gekend is of geëxploiteerd wordt.

De handelsnaam dient dus vooral om de handelsactiviteit van een onderneming te onderscheiden met die van een andere onderneming. Het is de naam die de handelaar gebruikt om deel te nemen aan het handelsverkeer.

Bij de keuze van een handelsnaam dient een onderneming rekening te houden met de (oudere) rechten op – onder meer – de handelsnamen van andere ondernemingen, zodat men die rechten niet zou schenden.

Elke handelsnaam geniet immers bescherming onder de relevante bepalingen (artikelen 8 en 10bis) van het Unieverdrag van Parijs.

De handelsnaam wordt beschermd door zijn eerste openbare, zichtbare en ononderbroken gebruik. Het is dus op basis van het eerste gebruik van een naam dat men het exclusieve recht erop verwerft, zonder dat er enige formaliteit (deponeren, registratie, inschrijving in het register) is vereist. Dat houdt wel in dat de bescherming van de handelsnaam beperkt is tot het gebied waarin hij effectief wordt gebruikt.

Een onderneming schendt de rechten op een handelsnaam door het gebruik van een identiek of overeenstemmend teken waarbij er een verwarringsgevaar (of -risico) bij het publiek wordt gesticht.

Opdat er aan die voorwaarde van verwarringsgevaar zou zijn voldaan, moet er meer concreet aan drie criteria zijn voldaan.

Het risico op verwarring wordt geval per geval onderzocht, op basis van hoe de naam concreet werd gebruikt, waarbij men rekening houdt met de combinatie van de volgende criteria:

  • de gelijkenis tussen de handelsnamen op auditief, visueel of conceptueel vlak;
  • de gelijkenis tussen de activiteiten van de ondernemingen, meer bepaald de aangeboden producten of diensten;
  • de geografische nabijheid van de ondernemingen, waarbij men rekening houdt met de bekendheid van de handel, de aantrekkingskracht van het commerciële aanbod, het verzorgingsgebied, enzovoort. De geografische impact kan dus in de loop van de tijd veranderen.

Voorgaande elementen hoeven niet cumulatief vervuld te zijn en een feitenrechter kan ook rekening houden met bijkomende elementen.

Indien er aan de hand van bovenstaande criteria wordt vastgesteld dat er sprake is van een verwarringsgevaar door het gebruik van een identieke of overeenstemmende handelsnaam, dan kan er door de onderneming die gebruik maakt van de oudere handelsnaam een stakingsvordering worden ingesteld.

Wanneer een vordering tot staken wordt ingesteld om het gebruik van een verwarringstichtende handelsnaam te doen stopzetten, moet worden nagegaan of verwarring in concreto mogelijk is. Dat betekent dat moet worden nagegaan of de consument met middelmatige aandacht en zonder bijzondere vakkennis beide onderneming met elkaar verwart of kan verwarren.

Aarzel niet om ons te contacteren indien u concrete vragen heeft omtrent het gebruik van een handelsnaam of om advies in te winnen.

Michiel Beutels

Advocaat