SOCIAAL RECHT - Enkele belangrijke nieuwigheden uitgelicht

Activeringsbijdrage vrijstelling van prestaties

Naar aanleiding van de ‘ING’-zaak, waarbij de bank in het kader van een herstructurering oudere werknemers die niet in aanmerking kwamen voor SWT heeft ontslagen via een ‘opzegging met vrijstelling van prestaties’, is teneinde dit tegen te gaan wettelijk beslist om werkgevers die hetzelfde doen voortaan te sanctioneren. De regering wil namelijk oudere werknemers langer aan het werk houden.

Werkgevers die oudere werknemers gedurende een trimester geen arbeidsprestaties laten leveren moeten vanaf 1 januari 2018 een ‘activeringsbijdrage’ betalen tussen 10% en 20% van het brutokwartaalloon van de betrokken werknemers.

Geen niet-recurrente resultaatsgebonden bonus meer mogelijk bij collectief ontslag met sluiting van onderneming

Het is vanaf 1 januari 2018 niet meer mogelijk voor werkgevers om voornoemde bonus, die vrijgesteld is van RSZ-bijdragen, nog toe te kennen aan werknemers die collectief worden ontslagen in het kader van een sluiting, behalve wanneer de ondernemingsCAO die de bonus invoert, dateert van voor de aankondiging van de intentie om tot collectief ontslag over te gaan.

Collectieve winstpremie

Vanaf 1 januari 2018 is het onder bepaalde voorwaarden toegelaten een winstpremie toe te kennen aan werknemers, die vrijgesteld is van RSZ-bijdragen (werkgever betaalt wel solidariteitsbijdrage van 13,07%).

Het totaal bedrag van de premie mag niet meer bedragen dan 30 % van de totale brutoloonmassa.

De winstpremie moet ofwel identiek zijn voor alle werknemers, ofwel gecategoriseerd per categorie van werknemers volgens objectieve criteria, en mag niet toegekend worden ter vervanging van een bestaand loon.

Loopbaansparen

Binnenkort zullen werknemers aan ‘loopbaansparen’ kunnen doen indien dit wordt toegelaten op het niveau van de sector of binnen de onderneming via een CAO.

Loopbaansparen houdt in dat tijd – zijnde overuren die niet moeten worden ingehaald of meeruren in het kader van glijdende uren of conventionele vakantiedagen – kan worden opgespaard tijdens de tewerkstelling om later een extra adempauze te kunnen nemen. Wettelijke vakantiedagen kunnen niet worden opgespaard.

Bij ontslag moeten de opgespaarde uren op verzoek van de werknemer worden uitbetaald.

De komende 6 maanden zullen er sectorale CAO’s worden afgesloten tot invoering van het stelsel van loopbaansparen. Indien er geen sectorale CAO voorhanden is, kan de werkgever het systeem invoeren met een ondernemingsCAO.

Flexijobs

Vanaf 1 januari 2018 is de regeling omtrent flexijobs niet meer enkel van toepassing in de horeca. De regeling is uitgebreid tot meerdere sectoren die behoren tot de ‘kleinhandelszaken’.

Flexijobs zijn voortaan ook toegelaten voor gepensioneerden en voor tijdelijke leerkrachten tijdens de zomervakantie.

Vrijwillige overuren horeca

Voltijdse werknemers mogen voortaan 360 overuren (voorheen 100) presteren met een goedkope uitbetaling indien hun werkgever de witte kassa correct gebruikt in alle uitbatingszetels.

Onder goedkoop wordt verstaan: geen toeslag verschuldigd door de werkgever en het loon voor de overuren is vrijgesteld van RSZ-bijdragen en belastingen. De betrokken werknemers moeten wel iedere zes maanden hun schriftelijke toestemming geven om de overuren te presteren.

Deeltijdse vervangingsovereenkomst

Het is vanaf 15 februari 2018 mogelijk om een arbeidsongeschikte werknemer die het werk deeltijds hervat, te vervangen door een andere werknemer voor de uren dat hij niet kan werken.

Medische onmogelijkheid om outplacement te volgen – recht op volledige opzeggingsvergoeding

De werknemer die binnen de zeven dagen na zijn ontslag aantoont met een medisch getuigschrift dat hij geen outplacement kan volgen, heeft recht op zijn volledige ontslagvergoeding. De werkgever mag het attest wel laten controleren door een zelf aangestelde arts, maar indien de medische ongeschiktheid vaststaat mag hij aldus de opzeggingsvergoeding niet verminderen met vier weken loon.

Mystery calls

Vanaf 1 april 2018 zullen sociaal inspecteurs zich kunnen voordoen als (potentiële) klanten of werknemers met het oog op het opsporen of vaststellen van inbreuken op de antidiscriminatiewetgeving, meer in het bijzonder om na te gaan of er op basis van een wettelijk beschermd criterium wordt gediscrimineerd.

De sociaal inspecteurs kunnen enkel ‘mystery calls’ uitvoeren:

indien er objectieve aanwijzingen zijn van discriminatie, na een klacht of een melding, ondersteund door resultaten van datamining en datamatching;
na schriftelijk en voorafgaand akkoord van de arbeidsauditeur of de Procureur des Konings.

De opsporingsmethode moet zich bovendien beperken tot het creëren van een gelegenheid om een discriminerende praktijk aan het licht te brengen en de persoon bij wie de vaststellingen worden gedaan mag niet worden geprovoceerd in de zin van het Wetboek van Strafvordering.

Daling forfaits voordelen in natura

De RSZ en de fiscus hebben beslist om de forfaitaire bedragen die werkgevers in aanmerking mogen nemen voor de voordelen in natura die zij aan hun personeel toekennen vanaf 1 januari 2018 te verlagen:

Privégebruik gsm/smartphone: 12 EUR/m i.p.v. 12,50 EUR/m
Privégebruik laptop: 11 EUR/m i.p.v. 20 EUR/m

Deze bedragen worden in aanmerking genomen voor de becijfering van de opzeggingsvergoeding.

Stijging tussenkomst vervoerskosten

Aangezien de NMBS haar tarieven heeft verhoogd vanaf 1 februari 2018, is het mogelijk dat hogere terugbetalingen zullen moeten gebeuren in de vervoerskosten van de werknemers. Terzake dienen in eerste instantie de sectorale regelgevingen te worden geraadpleegd.

Indien u over één van bovenstaande actuele thema’s vragen zou hebben of bijkomende toelichting wenst, aarzel dan niet om ons te contacteren.

Ilse DECLERCK                                                                         TINE VANDEURZEN

ilse.declerck@gevaco.be                                                  tine.vandeurzen@gevaco.be